Human minds

Conceptual thinking – Tư duy khái niệm

Bạn hay đặt câu hỏi? Thường suy ngẫm và quyết tâm tìm ra những khái niệm hoặc nguyên nhân của hiện tượng, để đúc kết và tìm cho mình một “lý thuyết?” Bạn hay “khái niệm hoá” các hiện tượng thấy được? Ngược lại, bạn cũng gặp những người chỉ thấy hiện tượng trước mắt và không thể liên hệ đến khái niệm cao hơn?
Vậy bạn giống tớ, tớ vừa tìm được 2 bài viết mô tả 2 loại người như thế. Bài viết này được tớ dịch nhanh nên chắc chưa phải là chuẩn nhất. Đọc để .. khái niệm hoá nhé!
———————
Tư duy khái niệm là..
Khả năng cảm nhận và tưởng tượng, dự đoán và suy luận, kết luận và chiêm nghiệm.

Chẳng phải “Tư duy khái niệm” chỉ là “Triết lý” thôi sao?
Tư duy khái niệm là một bước xa hơn của triết lý. Theo định nghĩa, triết lý nghĩa là :

Sự tìm tòi/điều tra về tự nhiên, nguyên nhân, hoặc các nguyên tắc của thực tại, tri thức, hoặc giá trị… dựa trên những lập luận logic thay vì các phương pháp số liệu.

Mặc dù triết học có thể dẫn tới những khái niệm mới, nhưng vẫn nghiêng về giải thích về các khái niệm và cách mà chúng vận hành. Một người có tư duy khái niệm có thể được coi là một “triết gia” vì người này phải hiểu nhiều khái niệm khác nhau để tạo ra khái niệm của chính mình.

Tư duy khái niệm để làm gì?
Tư duy khái niệm chính là thứ tạo nên xã hội. Nền tảng của xã hội là dựa trên các nguyên lý, ý tưởng, và triết lý do chính những người có tư duy khái niệm tạo ra, số còn lại trở thành sản phẩm của xã hội đó.

Để lấy ví dụ phổ biến và dễ hiểu nhất, chúng ta hãy nhìn vào những trang phục ngày nay. Xu hướng thời trang này ban đầu chính là những khái niệm của những “khái niệm gia”, trước khi chúng đến với số đông.

Mọi người sống trong xã hội hoặc là quá bị cuốn vào những ý tưởng và khái niệm, triết lý này nên không suy nghĩ hai lần về các khả năng khác, hoặc họ trở nên quá thoả mãn với những ý tưởng và khái niệm này nên không bao giờ đặt câu hỏi.

Gọi tên những người có tư duy khái niệm

  1. Tham vọng
  2. Độc lập
  3. Người đòi hỏi sự hoàn hảo
  4. Doanh nhân
  5. Triết gia
  6. Nhà trí thức
  7. Lãnh đạo

Các trang web về Tư duy khái niệm

Philosophy Encyclopedia
Bách khoa toàn thư trực tuyến, chứa các thông tin về những ý tưởng của các triết gia
Stanford Encyclopedia of Philosophy
Bách khoa toàn thư trực tuyến của Trường Đại học Stanford’s, liệt kê chi tiết các v/đ liên quan tới triết học 
Erratic Impact
Nguồn tham khảo tuyệt vời để tìm kiếm các cuốn sách về các ý tưởng triết học khác nhau
Entrepreneurs at About.com
About.com hỗ trợ những thông tin sâu sắc để giúp mọi người trở thành một doanh nhân

Các thói quen tư duy khái niệm

  1. Có niềm tin và chính kiến mạnh mẽ về một ý tưởng nào đó
  2. Bảo vệ và vượt qua mọi trở ngại để chứng minh ý tưởng và suy ngẫm của mình là đúng
  3. Không dễ dàng bị xã hội xô đẩy – chọn mọi việc vì sự tự nguyện của mình, không phải vì số đông.
  4. Tin vào những cá nhân độc lập .

Nhận diện bản thân –  bạn có phải người tư duy theo khái niệm không?

Việc nhận diện xem mình có phải là người tư duy theo khái niệm không, là một điều quan trọng,  vì có sự khác biệt vô cùng lớn giữa một người có tư duy theo khái niệm và một người bình thường.

Một người bình thường không có nhiều câu hỏi và suy nghĩ sâu sắc mà người tư duy theo khái niệm vẫn hay có trong đầu. Người bình thường dễ chán nản với các khái niệm, ý tưởng và triết lý mà người có tư duy khái niệm cảm thấy say mê.

Bạn cũng có thể là người có tư duy khái niệm nhưng chưa chắc đã là một doanh nhân. Doanh nhân chỉ là một tên gọi cho những người có tư duy khái niệm và vì thế có định nghĩa riêng của chúng, định nghĩa này giới hạn bản chất thực sự của tư duy khái niệm.

Nếu bạn là người tư duy theo khái niệm
Chắc đến giờ bạn cũng phải tự thấy mình ít ra cũng đầy tham vọng, trí thức, và độc lập

Nếu bạn cho rằng mình là người đòi hỏi sự hoàn hảo, là doanh nhân, là người thích lý luận.., nhiều khả năng bạn là người tư duy theo khái niệm.

——

TƯ DUY TRỰC DIỆN  (CONCRETE THINKING)

Tư duy trực diện theo nghĩa đen là một dạng tư duy theo kiểu cái gì rơi ra ngay trước mặt thì ta nghĩ về nó. Nghe có vẻ như truyện cười, nhưng đó là hình ảnh dễ hiểu để giải thích bản chất của tư duy trực diện. Ý tưởng đằng sau chữ “concrete” (tạm dịch: trực diện là để nói về những nghĩa đen, những thứ hiển thị ngay trước mặt, bây giờ, ngay tại chỗ, và nếu một người nào đó chỉ có khả năng nhìn thế giới theo tư duy trực diện, người đó sẽ gặp khó khăn để hiểu được định nghĩa trừu tượng của tư duy này. Thực tế là, “trực diện” và “trừu tượng” thường trái ngược lẫn nhau, tư duy trừu tượng dựa hoàn toàn vào ý tưởng, khả năng phát triển lên nhiều dạng định nghĩa khác nhau, và thường là khả năng hiểu được những kiến thức khái niệm tồn tại bên ngoài sự hiện diện tức thời.

Trong sự phát triển của con người, phần lớn cá thể khi mới sinh ra đều tư duy theo hướng trực diện. Con trẻ là một ví dụ dễ hiểu. Nếu em bé đang chơi với một đồ chơi và đồ chơi đó bị phủ chăn lên, em bé sẽ nghĩ rằng đồ chơi đó không tồn tại nữa, không nhìn thấy nghĩa là không tồn tại. Cần một thời gian để em bé nhận ra rằng đồ chơi vẫn ở đó dù không được nhìn thấy, và đây là điểm khởi đầu của tư duy trừu tượng.

Phần lớn trẻ em sẽ không có khả năng tư duy trừu tượng trong một vài năm đầu, nhìn thấy sao thì nghĩ như vậy cho đến mãi tận sau này. Khi các em lớn lên, các em phát triển nhiều trình độ và kỹ năng khác nhau để trở thành một người có tư duy trừu tượng, và một số em sẽ trở nên rất giỏi về tư duy khái niệm, trong khi các em khác vẫn dừng lại ở tư duy bất biến.

Mặc dù phần lớn mọi người có khả năng tư duy trực diện và trừu tượng, có một số trường hợp mà khả năng tư duy trực diện bị thiếu hụt. Một số trường hợp rối loạn tinh thần có đặc điểm của người thiếu khả năng tư duy trực diện và nhìn mọi vật theo nghĩa đen. Những trường hợp như thế này khi được điều trị bằng thuốc sẽ có thể tư duy trực diện, nhưng khi rơi vào trạng thái rối loạn cao độ, rất khó để đoán biết được ý nghĩ của người này vì chúng đi quá xa so với thực tế.

One thought on “Conceptual thinking – Tư duy khái niệm

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s